ျမန္မာ-တရုပ္လူကုန္ကူးမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးတိုးျမွင့္မႈ သံုးသပ္ျခင္း
၀တ္မႈန္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၉ ၊ ၂၀၁၃
ဘီဘီစီသတင္းျဖစ္ပါတယ္။ တရုပ္ျပည္မွာ လူဦးေရထိန္းခ်ဳပ္မႈေၾကာင့္ မိန္းကေလးဦးေရ ရွားပါးလာတဲ့အတြက္ ျမန္မာျပည္က မိန္းကေလးမ်ားကို က်ပ္ေငြ ၂၆သိန္း ႏႈန္းနဲ႔ ၀ယ္ယူ ေပါင္းသင္းတဲ့ တရုပ္အမ်ိဳးသားမ်ားေၾကာင့္တစ္ေၾကာင္း၊ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးမ်ားကိုယ္ႏႈိက္ လိုလားစြာ ေငြအလိုရွိတာေၾကာင့္၄င္း .. လူကုန္ကူးမႈလုပ္ငန္း ၾကီးက်ယ္လာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႔အမ်ိဳးသား၊အမ်ိဳးသမီးမ်ားလည္း တရုပ္ျပည္မွာ အလုပ္ၾကမ္းမ်ားလုပ္ဖို႔ ေရာင္းစားခံရပါတယ္။
Problem Description ျပသနာအေျခအေန
Problem Description ျပသနာအေျခအေန
အိမ္ေထာင္ျပဳဖို႔ ေရာင္းစားခံရတဲ့ မိန္းကေလး (သို႔မဟုတ္) မိန္မၾကီး တစ္ဦးဟာ လူပြဲစားနဲ႔ေတြ႔ျပီး ေငြကို ကိုယ္တိုင္ရယူ၊ လိုက္သြားတာမ်ားပါတယ္။ မိန္းကေလးမ်ားဟာ မသိပဲ ေရာင္းစားခံသူမ်ားရွိသလို၊ ကိုယ္တိုင္လိုလားစာ ေငြလက္ခံျပီး အေရာင္းစားခံသူမ်ားလည္း ရွိပါတယ္။ ထိုမိန္းကေလးကို ဂိုဏ္အဖြဲ႔မ်ားက ၀ယ္လိုသူမ်ားကို ေရွးေခတ္ကြ်န္အေရာင္းအ၀ယ္ လုပ္သကဲ့သို႔ ျပသ ေရာင္းခ်ရပါတယ္။ မိန္းကေလးက ေယာကၤ်ားတရုပ္အမ်ိဳးသားနဲ႔ အဆင္ေျပရင္ ကိစၥမရွိေသာ္လည္း အဆင္မေျပတာမ်ားပါတယ္။
ေခတ္သစ္ လူကုန္ကူးကြ်န္မ်ားမွာ စင္ကာပူကို လာေရာက္တဲ့ အိမ္ေဖာ္အလုပ္မ်ားကို ေငြ သိန္း၂၀ေလာက္ အရင္းအႏွီးရွိသူမ်ားက လာေရာက္လုပ္ကိုင္ရင္း၊ စင္ကာပူအိမ္ရွင္မ်ားထံ ကြ်န္ခံသလို လုပ္ရပါတယ္။ တရုပ္၊ ယူနန္ျပည္နယ္မွာေတာ့ ေငြလံုး၀မရွိတဲ့ ျမန္မာျပည္မွ အမ်ိဳးသမီးငယ္မ်ားစြာ အေရာင္းစားခံဘ၀နဲ႔ ကြ်န္ခံရင္း၊ ဇနီးသည္အျဖစ္ ေရာင္းစားရသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။
ဂိုဏ္းအဖြဲ႔ဟာ ေတာင့္တင္းလွတဲ့အတြက္ မိန္းကေလး ထြက္ေျပးရင္ တရုပ္ရဲမ်ား လပ္စားမႈ၊ ဂိုဏ္းသားမ်ား ျပန္လည္ဖမ္းခ်ဳပ္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုး ၀ယ္ယူသူ ေယာကၤ်ားလက္ထဲ ျပန္ေရာက္သြားပါတယ္။ အခ်ိဳ႔ အဆင္လံုး၀ မေျပရင္ ေယာကၤ်ားအသစ္ ရွာေပးပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးကို အခ်ဳပ္ေထာင္လို ေနရာမ်ိဳးမွာ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ျပီး၊ အေသေတာ့ မသတ္ပါဘူး။ ေမွ်ာ့၊ကြ်တ္အေကာင္မ်ား ထည့္ျပီး ေသြးစုတ္၊ ရက္စက္စြာ အမိန္႔နာခံ၊ သူတုိ႔ေပးတဲ့ ေယာကၤ်ားနဲ႔ ေပါင္းသင္းေစပါတယ္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ျပည့္တံဆာအျဖစ္ ေရာင္းစားခံရတာထက္ေတာ့ ေတာ္ေသးေပမဲ့ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးမ်ားစြာ ေငြေၾကးရဲ့ ေၾကးကြ်န္အျဖစ္ ရွက္ဖြယ္လိလိ အေျခအေနပါ။
Possible Root Cause ျဖစ္ရေသာအေၾကာင္းရင္း
ေငြေၾကးလိုခ်င္မႈေၾကာင့္လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဓိကအေၾကာင္းရင္းကေတာ့ စား၀တ္ေနေရး လံုေလာက္တဲ့ အလုပ္ကိုင္ရွားပါးတဲ့အတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။
Containment Action ယာယီေျဖရွင္းခ်က္
Containment Action ယာယီေျဖရွင္းခ်က္
၁။ မတရားေရာင္းစားမႈမ်ားမွ ထြက္ေျပးလာတဲ့ မိန္းမငယ္ေလးမ်ား၊ မိန္းမအၾကီးမ်ား အားလံုးကို ျမန္မာနဲ႔တရုပ္ လူမႈေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ အာဏာပိုင္အဖြဲ႔အစည္းမ်ား (ရဲအဖြဲ႔မ်ား) ပူးေပါင္းျပီး ျမန္မာျပည္ျပန္ပို႔ေရး ျဖစ္ပါတယ္။
၂။ လူကုန္ကူးတဲ့ ဂိုဏ္းမ်ားကို ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေသဒဏ္ (သို႔မဟုတ္) ဒဏ္ေငြ သိန္းေထာင္ဂဏန္း ေပးခိုင္းျခင္း မရွိေသးပါဘူး (သူတို႔ပိုင္ဆိုင္မႈေတြ ကို ေလလံတင္ေရာင္းခ်ျပီး ဒဏ္ေငြေဆာင္ေစျခင္း အျပစ္ဒဏ္ေပးဖို႔လုိအပ္ေနပါတယ္)။
Solution အေျဖရွာေဖြျခင္း
Solution အေျဖရွာေဖြျခင္း
အဓိကေတာ့ စား၀တ္ေနေရးလံုေလာက္တဲ့အလုပ္ကိုင္ ရွားပါးျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္တာေၾကာင့္ အမ်ိဳးသားေရး ကိစၥၾကီးျဖစ္ေနပါတယ္။ တိုင္းျပည္ဆင္းရဲမြဲေတမႈေၾကာင့္ ရွိသမွ်သယံဇာတမ်ားကို ေရာင္းစားရင္း လူကိုေရာင္းစားခံရတဲ့ဘ၀ ေရာက္ခဲ့တာ ၾကာျပီျဖစ္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ကိုယ္တိုင္ ျပည္ပမွာ တရား၀င္ျဖစ္ေစ၊ တရားမ၀င္ျဖစ္ေစ အလုပ္သြားလုပ္ေနရပါတယ္။ အခုေတာ့ တရုပ္ျပည္ကို လူကုန္ကူးခံရတဲ့အထိ ဆုိး၀ါလာျခင္းဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား၊ အိမ္နီးခ်င္း တရုပ္အမ်ိဳးသားမ်ားထက္ အလြန္ဆင္းရဲမြဲေတ၊ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ေနျခင္းေၾကာင့္ပါ။
ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံကို စံနမူနာအေျဖရွာ
ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံကို စံနမူနာအေျဖရွာ
အစိုးရရဲ့ စီမံကိန္းၾကီးတရပ္အေနနဲ႔ လူမ်ားစြာ အလုပ္ကိုင္ရရွိေစတဲ့ လုပ္ငန္းမ်ားကို FDI ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွတ္နွံမႈအျဖစ္ လာေရာက္ေစျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လုပ္ငန္းမ်ားဟာ ျမန္မာအလုပ္သမ မ်ားစြာကို အလုပ္ကိုင္ရရွိေစပါသလဲ ..ေမးခြန္းရဲ့ အေျဖကေတာ့ Process Industry ျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ အလုပ္သမ မ်ားစြာလိုတဲ့ စက္ရံု၊ SME Small and Median Enterprises အေသးစား၊ အလတ္စား စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ေငြေခ်းျမွင့္တင္တဲ့ အလုပ္ကို အထူးျပဳလုပ္ကိုင္ဖို႔ လုိအပ္ေနျပီျဖစ္ပါတယ္။ အလုပ္သမ အမ်ားျပားလိုအပ္တဲ့ အလုပ္မ်ားကေတာ့..
- လယ္ယာလုပ္ငန္း (ေရရရွိေရးျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားပို႔ကုန္ ပဲ၊ဆန္၊ေျပာင္း စတဲ့ စိုက္ပ်ိဳေရးလုပ္ငန္းမ်ား)
- အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း
- ပုဇြန္ငါး၊ ေမြးျမဴ၊ ထုတ္ပိုးေရးလုပ္ငန္း
- အစားအေသာက္ထုတ္ပိုးမႈလုပ္ငန္း
- ကုန္အေရာင္းအ၀ယ္၊ေစ်းေရာင္းဆိုင္မ်ား၊၊ ကုန္တိုက္မ်ား..
- ေဆးလိပ္ခံုမ်ား ...စတဲ့ Process Industry မ်ားျဖစ္ပါတယ္။
- လယ္ယာလုပ္ငန္း (ေရရရွိေရးျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားပို႔ကုန္ ပဲ၊ဆန္၊ေျပာင္း စတဲ့ စိုက္ပ်ိဳေရးလုပ္ငန္းမ်ား)
- အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း
- ပုဇြန္ငါး၊ ေမြးျမဴ၊ ထုတ္ပိုးေရးလုပ္ငန္း
- အစားအေသာက္ထုတ္ပိုးမႈလုပ္ငန္း
- ကုန္အေရာင္းအ၀ယ္၊ေစ်းေရာင္းဆိုင္မ်ား၊၊ ကုန္တိုက္မ်ား..
- ေဆးလိပ္ခံုမ်ား ...စတဲ့ Process Industry မ်ားျဖစ္ပါတယ္။
အၾကံေပးခ်က္
လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးအတြက္ ၁၂ရာသီ ေရရရွိဖို႔ လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ဆယ္ေျမာင္း စတဲ့ ၀န္ၾကီးဌာနေတြက လုပ္ေဆာင္ေပးေနပါတယ္။ ပုဂၢလိက ဆယ္ေျမာင္းလုပ္ငန္းမ်ားကို ကန္ထရုိက္ေပးျပီး ႏွစ္ရွည္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ေသာ္လည္း မည္သူမွ် မလုပ္ခ်င္ပါဘူး။
ဒီအလုပ္သမမ်ားမ်ားလိုတဲ့ စက္မႈလက္မႈလုုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးမႈ လုပ္ႏိုင္ရန္ လိုအပ္ခ်က္
၁။ တရုပ္နယ္စပ္မွ ဒလစပ္၀င္လာတဲ့ ပစၥည္းမွန္သမွ်ကို အခြန္ေကာက္ဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။
- ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရက အခြန္ေကာက္ဖို႔ လပ္စားမႈမ်ားစြာရွိေနတဲ့ အစိုးရ၀န္ထမ္းမ်ား လံုး၀ မလုပ္ႏိုင္ပါဘူး။ ေကာက္ရေငြရဲ့ ၂၀ ရာႏႈန္းေလာက္ကို ယူပါဆိုျပီး ႏိုင္ငံျခားကုမဏီ (သို႔မဟုတ္) ကုလသမဂၢ၊ NGO အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကို တာ၀န္ေပးရပါမယ္။
- ျပည္တြင္းမွာ ေရာင္းေနတဲ့ တရုပ္ပစၥည္းမ်ား အထူးသျဖင့္ အထည္မ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္မ်ားကို အခြန္ လိုက္ေကာက္ရန္
၂။ ျပည္တြင္း SME လုပ္ငန္းမ်ားကို ျမန္မာျပည္အစိုးရက အာစီယံႏိုင္ငံမ်ားနဲ႔ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ အစည္းအေ၀း တက္တဲ့အဆင့္မွာပဲ ရွိေနျပီး၊ SME ဌာနမွာ လုပ္ကိုင္တဲ့ အစိုးရ၀န္ထမ္းမ်ားအဖို႔ ဘာမွမလုပ္ႏိုင္ျဖစ္ေနပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရ ဥပမာ SME ဌာနရဲ့ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ကန္ထရိုက္ေပးပစ္လိုက္ဖို႔ေကာင္းေနပါျပီ။
၃။ SME လုပ္ငန္းမ်ားကို ေငြေခ်းေပးျခင္း၊ ကုန္ၾကမ္းမ်ား ျပည္ပမွ အလြယ္တကူ၀ယ္ယူမႈ ၀န္ေဆာင္ေပးျခင္း၊ ကုန္ေခ်ာမ်ား ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ေရာင္းခ်ႏိုင္ရန္လည္း အစိုးရက ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ေပးျခင္း၊ ထို SME Import / Export လုပ္ငန္းမ်ားကို ၀န္ေဆာင္မႈ ကန္ထရုိက္ေပးပစ္လိုက္ျခင္း...
အၾကံေပးျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။
အၾကံေပးျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။
အဓိကအက်ဆံုးကေတာ့ Trust ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္မႈရွိလာရင္ Process Industryံု အလတ္တန္းစား စီးပြားရင္းႏွီးမႈမ်ား ျပည္ပမွ (အထူးသျဖင့္ ထိုင္း၊ မေလးရွားႏိုင္ငံမွ) ၀င္လာမယ္ျဖစ္ပါတယ္။ အခုေတာ့ ျခစားမႈမ်ားျပားလွတဲ့ ျမန္မာျပည္ရဲ့ အေျခအေနေၾကာင့္ အၾကီးစား FDI ရင္းႏွီးမႈမ်ားပဲ လာေနျပီး၊ အလတ္စားမ်ားကေတာ့ မလာေသးပါဘူး။ ယံုၾကည္မႈ အတြက္ ျပည္တြင္း တိုင္းရင္းသားမ်ားကို အရင္တည္ေဆာက္ရပါမယ္။ ျပီးမွ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားက ယံုၾကည္လာျပီး အလတ္တန္းစား အလုပ္သမမ်ား အလုပ္ကိုင္ရမဲ့ အလုပ္ရံုမ်ား ေရာက္လာမယ္ျဖစ္ပါတယ္။
ျမန္မာအလုပ္သမမ်ား အလုပ္ကိုင္ရ၊ အေျခခံစား၀တ္ေနေရး အဆင္ေျပျပီး ၊ တရုပ္ႏိုင္ငံ ေရာင္းစားခံရမႈမွ အျမန္ဆံုးလြတ္ေျမာက္ႏိုင္ပါေစ။
၀တ္မႈန္ (ေရာင္းစားခံရေသာ သမီးရွင္တစ္ဦး)
၁၉-ေဖ-၂၀၁၃
၀တ္မႈန္ (ေရာင္းစားခံရေသာ သမီးရွင္တစ္ဦး)
၁၉-ေဖ-၂၀၁၃
Photo from - Human Rights - First Place: Katsuo Takahashi. Marriage by Force in China: Burma's Trafficking Victims . A Burmese woman, a victim of trafficking to China, who was freed in Jie Gao, China. She is shown with her Burmese husband who told her that if she would get pregnant, she could forget the tragedy.
Aung Way - Long Walk 2 Peace 4
MARCH 4 PEACE
LONG WALK 2 PEACE
ၿငိ မ္ း ခ် မ္ း ေ ရ း ခ ရီ း ရွ ည္ ခ်ီ တ က္ ေ န သူ မ် ာ း သို ့ ( ၄ )
ေအာင္ေ၀း၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၉၊ ၂၀၁၃
ရဲေဘာ္တို ့-
တခ်ိဳ ့က
လက္တြန္းလွည္းေလးတြန္းၿပီး
ငရဲျပည္ သြားေနတယ္။
ခိုင္ထူးေရ…
တခ်ိဳ ့ေတြ ေနႏိုင္လြန္းတယ္။
ရဲေဘာ္တို ့သြားေနတာ
အနာဂတ္ကိုလား။
(အကယ္၍ ဒါကို အနာဂတ္လို ့
ေခၚလို ့ရရင္ေပါ ့ေလ)
ရဲေဘာ္တို ့သြားေနတာ
စစ္ပြဲတစ္ခုဆီကိုလား။
စစ္ဆိုတာ
ဘယ္သူမွ မတူးခ်င္တဲ့ ကတုတ္က်င္း။
စစ္ဟာ
ဘယ္သူမွ မပို ့ခ်င္တဲ့ စ်ာပနပဲ။
စစ္ကိုဆန္ ့က်င္ၾက
စစ္အာဏာရွင္ေတြကိုရွဳတ္ခ်ၾက။
စစ္မ်ားလြန္လွ်င္
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုျမင္မယ္။
ရဲေဘာ္တို ့ဆက္ေလွ်ာက္။
မဟတၱမဂႏၵီလည္း ေလွ်ာက္ခဲ့တယ္
သခင္ဖိုးလွႀကီးလည္း ေလွ်ာက္ခဲ့တယ္
မာတင္လူသာကင္းလည္း ေလွ်ာက္ခဲ့တယ္။
ရဲေဘာ္တို ့ဆက္ေလွ်ာက္။
လြတ္လပ္မွဳအတြက္
တရားမွ်တမွဳအတြက္
ၿငိမ္းခ်မ္းမွဳအတြက္။
ဆက္ေလွ်ာက္
ရဲေဘာ္တို ့ဆက္ေလွ်ာက္။
ဧရာ၀တီျမစ္ကို
အေနာက္ဘက္က ေလွ်ာက္ေလွ်ာက္
ဧရာ၀တီျမစ္ကို
အေရွ ့ဘက္က ေလွ်ာက္ေလွ်ာက္
ပန္းတိုင္ေရာက္ဖို ့ပဲလိုတယ္။
ရန္ကုန္က လာလာ
မုံရြာက လာလာ
ျမင္းၿခံက လာလာ
(ဘယ္ေနရာက လာလာ)
လိုင္ဇာမွာ
တပ္ေပါင္းစုံမယ္။
ပင္လုံမွာ
အခ်စ္မကုန္
ျမစ္ဆုံမွာ
တစ္ေခတ္လွံဳမယ္။
ရင္ခုန္ရင္
ဒဂုန္တာရာနဲ ့လည္း
ၿငိမ္းခ်မ္းညစာ အတူစားမယ္။
ဆက္ေလွ်ာက္ ရဲေဘာ္တို ့
ဆက္ေလွ်ာက္။
ေႏြဦးက
ငါတို ့ကိုေခၚေနၿပီ။
ဒီလမ္း
လင္းယုန္ေစာင့္တဲ့လမ္း။
ဒီလမ္း
သခင္ကိုယ္ေတာ္မိွဳင္းလမ္း။
ဒီလမ္း
ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးလမ္း။
ဒီလမ္း
အို … ေျမာက္ပိုင္းလမ္း။ ။
ေအာင္ေ၀း
(ဗမာႏိုင္ငံကဗ်ာဆရာ)
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈-၂၀၁၃။
Saw Ngo - Thou shall reap what you sow
ကာတြန္း ေစာငို - ကိုယ့္ရာဇ၀င္ ကိုယ္ေရး၊ ကိုယ့္အမိုက္ဇာတ္ ကုိယ္သိ္မ္း ...
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၉၊ ၂၀၁၃
Mudita ShweKyaung - Htamane Pwe
ဆန္ဖရန္ေဘးဧရိယာ၊ မုုဒိတာေရႊေက်ာင္း ထမနဲအလွဴ စည္ကား
မိုုးမခဓာတ္ပုုံသတင္း၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၇ ေန႔ခင္းက ဆန္ဖရန္ေဘးဧရိယာ၊ ေဟး၀ဒ္ျမိဳ့၊ အရွင္ဥာဏိကာဘိ၀ံသ ေက်ာင္းထိုုင္ေသာ မုုဒိတာေရႊေက်ာင္းမွာ စုုေပါင္းထမနဲအလွဴနဲ႔ ျမန္မာမိသားစုုမ်ားရဲ့ စားေသာက္ဖြယ္ရာ အလွဴပြဲေတာ္ က်င္းပခဲ့သည္။ ေဘးဧရိယာတ၀ိုုက္ရွိ ျမန္မာဘုုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္းမ်ားက ဆရာေတာ္ သံဃာေတာ္မ်ား ၾကြေရာက္ျပီး တရားခ်ီးျမွင့္ခဲ့ၾကျပီး ဧည့္ပရိသတ္မ်ားကိုု ျမန္မာမိသားစုုမ်ားက ျမန္မာစားေသာက္ဖြယ္ရာမ်ားႏွင့္ တည္ခင္းဧည့္ခံခဲ့ၾကသည္။
ဆရာေတာ္ဦးဥာဏိကာဘိ၀ံသက သူ၏ ေမြးေန႔အလွဴအျဖစ္ ရာသီစာ ထမနဲမ်ားကိုု ဧည့္သည္မ်ားအား အိမ္ျပန္လက္ေဆာက္ ထုုပ္ပိုုးေ၀ငွခဲ့ၾကသည္။ San Francisco Burmese Community Organizers & Friends က ၾကက္သားဆာေတး အဟာရဒါနျပဳလုပ္ခဲ့သည္ကို ေတြ႔ရသည္။ မုန္႔ဟင္းခါး၊ ေကာက္ညင္းေပါင္း၊ ေခါက္ဆြဲသုတ္၊ နန္းျပားသုတ္၊ ဖြာလွဴဒါ၊ ေသာက္ေရ၊ စသည္ မုန္႔အလွဴရွင္မ်ားစြာျဖင့္ စည္ကားသည္။
Nyi Pu Lay, Nay Chi, Motion Video - Mandalay
မိုုရွင္းမဂၢဇင္း နံပါတ္ ၁ က ညီၤပုုေလး၀တၱဳ၊ ဒါရိုုက္တာ ေနျခည္ - "မႏၱေလး" - တအိအိ္ေနာက္မွာ ရုုပ္သံအစီအစဥ္ ေကာက္ႏုုတ္ခ်က္
(SF Burmese Community Organizers & Friends ႏွင့္ မိုုးမခမီဒီယာက ျပန္လည္ကုုူးယူတင္ဆက္သည္)။ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၉ ၊ ၂၀၁၃
Kamapr Pale - Essay
နတ္သံေႏွာၿပီး ေမတၱာရိ စကားမ်ားျဖင့္ လက္နက္ခ် အညံ့ခံခိုင္းေနတဲ့ ကိစၥ
ကမာပုလဲ
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚေဒသ ေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကုိ ဗိုလ္ေန၀င္း စစ္အုပ္စုက "ျဖတ္ေလးျဖတ္" ဗ်ဴဟာက်င့္သံုးၿပီး လူထုနဲ႔ ကင္းကြာေအာင္လုပ္ခဲ့တာကုိ အမွတ္ရမိတယ္။ အဲဒီတုန္းက က်ေနာ့္အသက္ ေလးငါး ေျခာက္ႏွစ္သားေလာက္ပဲ ရွိပါတယ္။
ျဖတ္(၄)ျဖတ္မွာ
၁-ရိကၡာျဖတ္ျခင္း
၂-ဘ႑ာေငြအရင္းအျမစ္ ရရွိေနမႈမ်ား ျဖတ္ေတာက္ျခင္း
၃-သတင္း ျဖတ္ေတာက္ျခင္း
၄-သတ္ျဖတ္ေခ်မႈန္းျခင္း(ေခါင္းျဖတ္သုတ္သင္ျခင္း) တုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။
ဗိုလ္ေန၀င္းစစ္အုပ္စုဟာ အဲဒီ ျဖတ္ ၄ ျဖတ္ ဗ်ဴဟာအျပင္ ၀ါဒျဖန္႔ခ်ိ စိတ္ဓါတ္ စစ္ဆင္ေရး တုိက္ပြဲကုိ က်င့္သံုးပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရးသမားေဟာင္းႀကီးေတြ ေျပာျပတာက
"ဒို႔ကုိ ၀ိုင္းပတ္ရာမွာ ရန္သူက သူတို႔အဓမၼေခၚေဆာင္လာတဲ့ လူထုကို ေရွ႕ဆံုးကေန ထားၿပီး ဒို႔ကုိ ၀ိုင္းပတ္ခဲ့တယ္။ ဒို႔ ေနရာ က်ဥ္းသထက္ က်ဥ္းလာတယ္။ ေရွ႕ဆံုးက လူထုဆိုေတာ့ ဒုိ႔က လူထုကုိ မပစ္ရက္ဘူး ... မပစ္ဘူး ... တျဖည္းျဖည္း ဆုတ္ခဲ့ရတာ ရန္သူ႔စက္၀ိုင္း စည္းထဲ က်ဥ္းသထက္က်ဥ္း၊ ပိတ္မိသထက္ ပိတ္မိလာတယ္ေပါ့။ အဲဒီမွာ အရပ္ရွစ္မ်က္ႏွာမွာရွိတဲ့ သစ္ပင္ႀကီးေတြေပၚမွာ ေလာ္စပီကာေတြတင္ၿပီး ၀ါဒျဖန္႔ခ်ိေရး တရားေတြေဟာ ... အဆိုးဆံုးက သီခ်င္းေတြပဲ ... အဆိုေတာ္ေတြကလည္း အဆိုေကာင္း အငိုေကာင္းေတြေပါ့ ... ျပန္လာပါေပါ့ ... မမိုက္ခ်င္ေတာ့ပါနဲ႔ေပါ့ ... အတူတကြ တိုင္းျပည္ႀကီးကုိ လက္တြဲထူေထာင္ရေအာင္ေပါ့ ... အဲဒီမွာ တခ်ဳိ႕ရဲေဘာ္ေလးေတြ ရဲေဘာ္မေလးေတြ ငိုၾကတာကြာ ... အဲဒီလိုနဲ႔ ဒို႔အားလံုး ဆုတ္လမ္းမရွိ ... ဒုိ႔ရဲ႕ လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမဟာ က်ဥ္းသထက္က်ဥ္းလာ ... အားမတန္ေတာ့လို႔ ... ငတ္ျပတ္လြန္းလို႔ ... ဒဏ္ရာေတြနဲ႔ လက္နက္ခ်သူေတြ ခ်ကုန္ၾကရတာေပါ့ကြာ" တဲ့ ...
ခုေခတ္က်ေတာ့ အဲဒီလို ေမတၱာရိ ရန္သူ႔အလိုက် အညံ့ခံေရး တရားကို ကမၻာပတ္ၿပီး တမ်ဳိး ... ျပည္တြင္းမွာ အခမ္းအနားေတြနဲ႔ တဖံု ေျပာေန ... ေဟာေန ... နားခ်ေနတာေတြ ... ရန္သူနဲ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ေနတာေတြကို ေတြ႔ေတြ႔ ၾကားၾကားေနရတာ အသည္းနာလို႔ မဆံုးဘူးျဖစ္တယ္ ...။
ရန္သူက ရန္သူ႔အလုပ္ ရန္သူလုပ္တာ မဆန္းဘူးျဖစ္တယ္ ...
ခုဟာက ကုိယ့္ကုိယ္ကုိယ္ လူထုေခါင္းေဆာင္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ဆိုသူေတြက ရန္သူအားေပး ရန္သူ႔အလိုက် လြတ္ေျမာက္ေရး တိုက္ပြဲ၀င္ေနသူေတြကုိ ကၽြန္ဇာတ္သြင္း ... အေတြးအေခၚအရေရာ ... သဏၭာန္မ်ဳိးစံုနဲ႔ေရာ လက္နက္ခ် အညံ့ခံခိုင္းေနတာကိုေတာ့ အေတာ့္ကုိ ရြံရွာ စက္ဆုပ္မိတယ္ ...
တရားလည္း က်မိပါတယ္ ....
ဒါဟာ သမိုင္းလည္းျဖစ္တယ္ ...
Than Win Hlaing - Articles
သမုိင္းတေကြ႕မွ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား
သန္း၀င္းလႈိင္
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
သန္း၀င္းလႈိင္
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
● နန္းရင္းဝန္ ကလီမင့္ရစ္ခ်တ္ အက္တလီ
ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးသမုိင္းတြင္ ၿဗိတိသွ်နန္း၀န္ကလီမင့္ရစ္ခ်တ္အက္တလီ (Clement Richard Attlee) (၁၈၈၃ - ၁၉၆၇) အမည္သည္ ျမန္မာ့အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ားျဖစ္ၾကေသာဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၊ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သခင္ႏုတို႔၏ အမည္မ်ားႏွင့္အတူထင္ရွားခဲ့ေလသည္။ ထင္ရွားရသည့္အေၾကာင္းမွာအဆိုပါ ျမန္မာ့ေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ားႏွင့္ အက္တလီတို႔ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ၾကသည့္ 'ေအာင္ဆန္းအက္တလီ' စာခ်ဳပ္ႏွင့္ 'ႏု-အက္တလီ' စာခ်ဳပ္တို႔မွာ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးသမိုင္းတြင္ ယေန႔တုိင္ထင္႐ွားေနေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
ၿဗိတိသွ်နန္းရင္း၀န္ အက္တလီကိုယ္တုိင္ေရးသူ႔အတၳဳပၸတၱိျဖစ္သည့္ 'AS It Happened' (ျဖစ္ပ်က္ခဲ့သမွ်) စာအုပ္ 'ဓနသဟာယဆက္ဆံေရး' အခန္း၌ -
အိႏၵိယႏိုင္ငံကိုလြတ္လပ္ေရးေပးၿပီးလွ်င္ ဓနသဟာယအဖြဲ႕ထဲ၌ ဆက္လက္ပါ၀င္ေအာင္ သူႀကိဳးစားခဲ့ပံု၊ အိႏၵိယသည္ သမၼတႏုိင္ငံတည္ေထာင္ခဲ့ေသာ္လည္း ၿဗိတိသွ် ဘုရင္မင္းျမတ္ကိုဓနသဟာယႏုိင္ငံမ်ား၏ ႏုိင္ငံ့ဥေသွ်ာင္အျဖစ္ သတ္မွတ္၍ ဓနသဟာယႏုိင္ငံအဖြဲ႕၀င္အျဖစ္ ၀င္ခဲ့ပံု၊ ျမန္မာႏုိင္ငံကိုလည္းလြတ္လပ္ေရးရၿပီးခ်ိန္၌ ဓနသဟာယအဖြဲ႕၀င္အျဖစ္ ဆက္လက္တည္ရွိရန္ သူႀကိဳးစားခဲ့ပံုကိုစာမ်က္ႏွာ ၂၁၈ - ၂၁၉ တြင္ ေအာင္ပါအတိုင္းေဖာ္ျပခဲ့သည္။
'ျမန္မာႏုိင္ငံျပႆနာကအိႏိၵယႏွင့္မတူကြဲျပားျခားနားပါသည္။ ကၽြႏု္ပ္သည္ ဆိုင္မြန္ေကာ္မရွင္ (ျမန္မာႏုိင္ငံကိုအိႏၵိယမွ ခြဲထြက္ရန္ ၿဗိတိသွ်ပါလီမန္မွ ၁၉၂၇ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာလ ၂၆ ရက္ေန႔တြင္ ဖြဲ႕ေပးေသာေကာ္မရွင္ျဖစ္ၿပီး၊ ေကာ္မရွင္တြင္ အဖြဲ႕၀င္ခုနစ္ဦးရွိ၍ ဆာဂၽြန္ဆိုင္မြန္ကေခါင္းေဆာင္ေသာေၾကာင့္ ဆုိင္မြန္ေကာ္မရွင္ (Simon Commission) ဟုေခၚတြင္သည္) ႏွင့္အတူ ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ သြားေရာက္ဖူးသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံကိုအိႏၵိယထဲကခြဲျခမ္းေပးခဲ့သည္မွာ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ေကာ္မရွင္၏ ေထာက္ခံတင္ျပခ်က္အရ ျဖစ္သည္။ စစ္ႀကီးမတိုင္မီ ျမန္မာတို႔သည္ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအေတြ႕အႀကံဳရခဲ့ၾကၿပီး ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ အေနာက္တုိင္းပညာေရးရွိသူ ျမန္မာမ်ားအလြန္နည္းပါးၿပီးအုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းတြင္လည္းမ်ားမ်ားစားစားမရွိခဲ့ေခ်။
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္အိႏၵိယႏုိင္ငံကဲ့သို႔ဟင္ဒူ-မူဆလင္လူမ်ိဳးအေရးျပႆနာမ်ိဳးမရွိေသာ္လည္းေခတ္ေနာက္က်လြန္းျခင္းႏွင့္ လူမ်ိဳးစုျပႆနာအခ်ိဳ႕ကားရွိေနခဲ့သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဂ်ပန္တို႔၏ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပိုက္ျခင္းကိုခံခဲ့ရၿပီးကာလရွည္ၾကာခက္ခက္ခဲခဲျပန္လည္ တြန္းလွန္ၿပီးမွ ေအာင္ျမင္မႈရရွိခဲ့သည္။ ျမန္မာအခ်ိဳ႕သည္ ဂ်ပန္ကလြတ္လပ္ေရးတကယ္ေပးလိမ့္မည္ဟုယံုၾကည္၍ ဂ်ပန္ႏွင့္ ပူးေပါင္းခဲ့ၿပီးေဒါက္တာဘေမာ္ ရုပ္ေသးအစိုးရကိုေထာက္ခံခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္လည္းသူတို႔သည္ မ်ားမၾကာမီအျမင္မွန္ရခဲ့ၾကၿပီးေအာင္ဆန္း၏ ဦးေဆာင္မႈေအာက္ရွိလူငယ္မ်ားကေတာ္လွန္ေရးဆင္ႏႊဲၾကသည္။ ၿဗိတိသွ်တပ္မ်ားႏွင့္ သူတို႔အဆက္အသြယ္ရခဲ့ၾကသည္။ ေလာ့ဒ္ေမာင့္ဘက္တန္၏ အေျမာ္အျမင္ႀကီးမ်ားေသာ ၀ါဒ၏ေက်းဇူးျဖင့္ သူတို႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၾကၿပီး က်ဴးေက်ာ္သူမ်ားအားေမာင္းထုတ္ခဲ့ၾကသည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံကို ျပန္ရၿပီးေနာက္ အိႏၵိယရွိဆာရယ္ဂ်ီနယ္ေဒၚမန္စမစ္ (Sir Reginald Dorman Smith) (၁၈၉၉ - ၁၉၇၇) လက္ေအာက္ခံ (ျမန္မာ)ျပည္ေျပးအစိုးရကို ျပန္လည္အသက္သြင္းခဲ့ၾက၏။ ဆာေဒၚမန္စမစ္ထံ၌ ႏိုင္ငံေရးသမားလက္ေဟာင္းႀကီးအခ်ိဳ႕ရွိေနသည္။စစ္ႀကီးမတိုင္မီကျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ရွိခဲ့ဖူးေသာတစိတ္တပိုင္းကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမ်ိဳးကိုအခ်ိန္မတိုင္မီ ျပန္လည္ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ျခင္းမွာ ကၽြႏု္ပ္တို႔၏ အမွားျဖစ္သည္။
ႏုိင္ငံေရးလက္ေဟာင္းႀကီးမ်ားသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၌ ႀကီးထြားလာေနေသာအမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈႀကီးႏွင့္ ကင္းကြာေနၾကခ်ိန္တြင္ ေတာ္လွန္ေရးသမားလူငယ္မ်ားကစိတ္မရွည္ႏိုင္ေတာ့ေခ်။
ေနာက္ဆံုးတြင္ ကၽြႏု္ပ္တို႔သည္ ျမန္မာမ်ားကေကာင္းစြာႏွစ္သက္လက္ခံေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံအေၾကာင္းလည္းတီးမိေခါက္မိသူဆာဟူးဘတ္ရန္႔စ္ကိုဘုရင္ခံခန္႔လုိက္သည္။ ထို႔ေနာက္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ား၏ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားပါ၀င္ေသာ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ လန္ဒန္သို႔ လာၿပီး ျမန္မာ့ေနာင္ေရးေဆြးေႏြးၾကရန္ ဖိတ္ေခၚလိုက္သည္။ သူတို႔ႏွင့္ ကၽြႏု္ပ္တို႔ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာေဆြးေႏြးဖလွယ္ခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔အထဲကအခ်ိဳ႕သည္ စစ္ႀကီးမတိုင္မီက 'ခရစ္ပ္စ္' (Chipps) ႏွင့္ ပုဂၢိဳလ္ေရးသိကၽြမ္းခဲ့ၾကၿပီး ျဖစ္၍ မ်ားစြာအဆင္ေျပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ကၽြႏု္ပ္တို႔က ျမန္မာျပည္သူမ်ား၏ ေရြးခ်ယ္မႈကိုလက္ခံရန္ အသင့္ရွိသည္ဟုေျပာဆိုျခင္းကိုပထမတြင္ သူတို႔မယံုၾကည္ႏုိင္ၾကဘဲသံသယရွိေနခဲ့ၾကသည္။
ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ သူတို႔သည္ လံုး၀လြတ္လပ္ေရးရယူၿပီး သမၼတႏိုင္ငံထူေထာင္မည္ဟုသူတို႔၏ ေနာက္လုိက္မ်ားထံကတိ ကၽြံထားခဲ့ၾကေလၿပီ။ သူတို႔သည္ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီကိုလည္းရင္ဆိုင္ေနၾကရ၏။ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားဆက္လက္ျပဳလုပ္ရင္းသူတို႔ထဲကအခ်ိဳ႕ (အထူးသျဖင့္ သူတို႔၏ ေခါင္းေဆာင္ ေခါင္းမာသူတစ္ဦးျဖစ္ေသာေအာင္ဆန္း) သည္ ဓနသဟာယထဲတြင္ ဆက္ေနလိမ့္မည္ဟုသေဘာေပါက္စျပဳလာသည္။ သမၼတႏိုင္ငံထူေထာင္ေသာ္လည္းအိႏိၵယႏိုင္ငံကဲ့သို႔ပင္ ဓနသဟာယထဲတြင္ ဆက္ေနႏိုင္သည့္လမ္းေၾကာင္းကိုသေဘာက်ၾကသည္။
ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ အလြန္ငယ္ရြယ္ၿပီးအေတြ႕အႀကံဳႏုနယ္သူမ်ားျဖစ္ၾက၏။ လူနည္းစုပါတီ (မ်ိဳးခ်စ္ပါတီ) တစ္ခု၏ ကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္သူဦးေစာကမူသူတို႔ႏွင့္ မတူေခ်။ သူ႔ကိုစစ္ႀကီးမတိုင္မီက ကၽြႏု္ပ္ေတြ႕ခဲ့ဖူးသည္။ စစ္ႀကီးအတြင္းသူအဂၤလန္သို႔ လာေရာက္သည္။ သို႔ေသာ္ဦးေစာသည္ ဂ်ပန္မ်ားႏွင့္ လစၥဘြန္းတြင္ အဆက္အသြယ္လုပ္ရန္ႀကိဳးစားခဲ့ေၾကာင္းေပၚေပါက္လာ၍ အက်ယ္ခ်ဳပ္ျဖင့္ ထားရွိခဲ့ရသည္။ သူသည္ 'အျပင္စိမ္း၍ အတြင္းပုတ္သည့္' သရက္သီးကဲ့သို႔ မ်က္ႏွာခ်ိဳ၍ ေကာက္က်စ္မည့္သူဟု ကၽြႏု္ပ္ထင္ျမင္ယူဆခဲ့သည္။
ကၽြႏ္ုပ္ႏွင့္ ဇနီးသည္က ေအာင္ဆန္းတို႔ ျမန္မာကိုယ္စားလွယ္တစ္ဖြဲ႕လံုးကိုေန႔လည္စာျဖင့္ ဧည့္ခံခဲ့ရာ ကၽြႏု္ပ္၏ဇနီးသည္လူသတ္သမားျဖစ္မည့္သူႏွင့္သူ၏သားေကာင္ျဖစ္မည့္သူမ်ားအားဧည့္ခံေကၽြးေမြးျခင္းပါတကားဟုထိုစဥ္ကစိုးစဥ္းမွ် ေတြးမိမည္မဟုတ္ေခ်။
သူတို႔ ျမန္မာျပည္ျပန္သြားၾကၿပီးမ်ားမၾကာမီေအာင္ဆန္းႏွင့္ သူ႔လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္၀န္ႀကီးမ်ားသည္ ဦးေစာ၏ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ျခင္းခံၾကရသည္။ ဘုရင္ခံ၏ လက္ျမန္ေျချမန္အေရးယူမႈေၾကာင့္ ဦးေစာ၏ အႀကံမေအာင္ျမင္ခဲ့ေခ်။ သခင္ႏုသည္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာၿပီးဦးေစာသည္ တရားဥပေဒေရွ႕ေမွာက္သို႔ ေရာက္သြားခဲ့ရ၏။ သို႔ေသာ္ျမန္မာႏိုင္ငံထိုးနွက္ခံခဲ့ရသည္မွာကား ျပင္းထန္လွသည္။ သို႔ေသာ္ ျမန္မာတို႔က လံုး၀ လြတ္လပ္ေရးယူရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ ကၽြႏု္င္တို႔၏ အေျခခံမူမ်ားႏွင့္အညီ ကၽြႏ္ုပ္တို႔အေနျဖင့္ သူတို႕၏ ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားကိုခြင့္ျပဳရန္မွတစ္ပါးအျခားမရွိခဲ့ေခ်။
ထိုအခ်ိန္ကစ၍ ျမန္မာအစိုးရသည္ ကြန္ျမဴနစ္မ်ားႏွင့္ အျခားအဖြဲ႕မ်ား၏ ပုန္ကန္ထၾကြမႈမ်ားႏွင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ၾကရပါေတာ့သည္' ဟူ၍ ေရးသားေဖာ္ျပခဲ့ေလသည္။
ကလီမင့္ရစ္ခ်တ္အက္တလီသည္ လန္ဒန္ၿမိဳ႕တြင္ ထင္ရွားသည့္ ေရွ႕ေနႀကီးဟန္နရီအက္တလီ (Henry Attlee ႏွင့္ ဇနီးအီလန္ (Ellen) (လန္ဒန္အႏုပညာအသင္း၏အတြင္းေရးမွဴး T.S Watson Ox ၏ သမီး) တို႔မွာစတုထၳေျမာက္သားျဖစ္ၿပီး ၁၈၈၃ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၃ ရက္ေန႔တြင္ ေမြးဖြားခဲ့သည္။
အက္တလီ၏ ဘုိးေဘးဘီဘင္တို႔သည္ Darkingအနီး၌ လယ္သမားစက္သမားကုန္သည္မ်ားျဖစ္ခဲ့၍ ၁၉ ရာစုႏွစ္အလယ္ခန္႔တြင္ ၾကြယ္၀ေတာင့္တင္းသည့္ ၀န္ထမ္းလူတန္းစားထဲ့ ေရာက္ေနခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ အက္တလီမိသားစုအိမ္မွာ Putney ၌ တည္ရွိ၍ နယ္အိမ္မွာ Essex ၌ တည္ရွိသည္။ အက္တလီအသက္ ၉ ႏွစ္ထံအိမ္တြင္း၌ပင္ မိခင္ႀကီးထံမွ အဂၤလိပ္စာေပ၊ သူ႔အစ္မမ်ားကိုထိန္းသိမ္းသူမ်ား (တစ္ေယာက္မွာ ၀င္စတန္ခ်ာခ်ီအား စာေပပိုခ်ခဲ့သူ) ထံမွလည္းပညာသင္ၾကားခဲ့သည္။
Patters' Bar ေက်ာင္း၊ Haileybury College မွတဆင့္ Oxford University College သို႔ ၁၉၀၁ ခုႏွစ္တြင္ ေရာက္ခဲ့သည္။ ၃ ႏွစ္တာေပ်ာ္ရႊင္စြာသင္ၾကားခဲ့၍ စာေပႏွင့္သမိုင္းတြင္အထူးစိတ္၀င္စားၿပီး ၀ိဇၨာဘြဲ႕ကို ဒုတိယအဆင့္ဂုဏ္ထူးျဖင့္ ဆြတ္ခူးခဲ့သည္။ တကၠသိုလ္တြင္ဘိလိယက္ထိုးခ်န္ပီယံလည္း ျဖစ္ခဲ့သည္။ ၁၉၀၅ ခုႏွစ္တြင္ Inner Temple မွ ၀တ္လံုေတာ္ရဘြဲ႕ရယူခဲ့၏။ သူ႔ႏိုင္ငံေရးအျမင္မွာသူ႔လူဂုဏ္ထံလူတန္းစား၏ ကြန္ဆာေဗးတစ္၀ါဒ (ဆင္းရဲသားမ်ားအေပၚဂ႐ုမစိုက္ေသာ၀ါဒ)အျမင္သာျဖစ္ခဲ့သည္။သို႔ေသာ္ပရဟိတလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ရင္းလက္လုပ္လက္စားလူတန္းစားမ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕ခဲ့ၿပီးေနာက္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဆိုု႐ွယ္လစ္၀ါဒတိမ္းညြတ္လာခဲ့သည္။
၀တ္လံုဘြဲ႕ရၿပီးေနာက္ အက္တလီသည္ မိခင္ေက်ာင္းကပံ့ပိုးသည့္ Stepney& Sd Haileybury House လူငယ္မ်ားကလပ္သို႔ သြားလည္ရင္း၊ ၄င္းတို႔၏ လူတန္းစားျပႆနာမ်ားကိုလည္း စိတ္၀င္စားလာသည္။ သူကိုယ္တိုင္ ေနာက္ ၂ႏွစ္အၾကာတြင္ ထိုကလပ္၏ မန္ေနဂ်ာျဖစ္လာသည္။ အက္တလီသည္ ဂၽြန္ရပ္စကင္း (John Ruskin) ၀ီလ်ံေမာ္ရစ္ဆန္ (William Morrison) ဆစ္ဒနီႏွင့္ ဘီထရစ္၀က္ဘ္ (Sidney & Beatrice Webb) တို႔၏ စာေပမ်ားကိုဖတ္႐ႈရင္း ၁၉၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ဆို႐ွယ္လစ္ပါတီျဖစ္သည့္ Independent Labour Party သို႔ ၀င္ေရာက္၍ ပါတီ၀င္ ျဖစ္လာၿပီးေနာက္ လန္ဒန္ႏိုင္ငံေရးေလာကတြင္ တက္ၾကြစြာ ပါ၀င္လႈပ္ရွားသည္။ ထို႔ေနာက္ ၁၉၀၉ တြင္ ၿဗိတိသွ် ဆို႐ွယ္လစ္ေလာကတြင္ ေ႐ွ႕တန္းပုဂၢိဳလ္ႀကီးျဖစ္လာသူ ဘီးထရစ္၀က္ဘ္၏ကိုယ္ေရးအရာရွိအျဖစ္ လုပ္ကိုင္ၿပီး၁၉၀၉၁၀တြင္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္လိြဳက္ေဂ်ာ့၏အမ်ိဳးသား အာမခံအက္ဥပေဒအေၾကာင္း ရပ္ရြာလွည့္ရွင္းလင္းေဟာေျပာသူအျဖစ္အစိုးရဌာနသို႔ အလုပ္၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ခဲ့သည္။
အက္တလီသည္ ၁၉၁၂ ခုႏွစ္တြင္ လန္ဒန္စီးပြားေရးေကာလိပ္ (London School of Economic – LSE) တြင္ ကထိကအျဖစ္ စာပို႔ခ်ခဲ့သည္။ ၁၉၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ပထမကမၻာစစ္ႀကီးျဖစ္လာေသာအခါ ေကာလိပ္မွထြက္၍ စစ္ထဲ၀င္ခဲ့သည္။
ပထမကမၻာစစ္ျဖစ္ခ်ိန္တြင္ ၀င္စတန္ခ်ာခ်ီက ေရတပ္၀န္ႀကီးအျဖစ္ ထိပ္ပိုင္းရာထူးရခဲ့ေသာ္လည္း အက္တလီသည္ စစ္တပ္ထဲတြင္ ဗိုလ္ႀကီးအဆင့္ျဖင့္ စစ္မႈထမ္းရသည္။
ခ်ာခ်ီဦးစီးေသာ မက္ဆိုပိုေတးမီးယားရွိ ဂယ္လီပိုလီတုိက္ပြဲ (Gallipoli Capaign) တြင္ တုိက္ပြဲ၀င္ရန္ တပ္ရင္းႏွင့္အတူ အက္တလီေစလႊတ္ခံရသည္။ ဂယ္လီပိုလီစစ္ဆင္ေရးသည္ မဟာဗ်ဴဟာအတြက္ ထိုးစစ္ျဖစ္၏။ သို႔ေသာ္အလြဲလြဲအေခ်ာ္ေခ်ာ္ ျဖစ္ၿပီး ၿဗိတိသွ်ႏွင့္ မဟာမိတ္တပ္မ်ားဘက္မွ တပ္သားမ်ားအေျမာက္အျမား က်ဆံုးခဲ့သျဖင့္ ခ်ာခ်ီနာမည္ပ်က္ၿပီး ေရတပ္၀န္ႀကီးရာထူးမွ ဆင္းေပးခဲ့ရသည္။ အက္တလီသည္ ၀မ္းကိုက္ေရာဂါေၾကာင့္ ေမာ္လတာကၽြန္းသို႔ျပန္ၿပီး နာလံထစခန္း၌ အနားယူေနစဥ္ သူ၏တပ္အထိနာေသာ ဆာရီဘဲယားတုိက္ပြဲမွ ေ၀းရာသို႔ ေရာက္ေနသျဖင့္ ကံေကာင္းေထာက္မစြာ အသက္မေသက်န္ရစ္ခဲ့ရသည္။ က်န္းမာေရးေကာင္းလာခ်ိန္တြင္ အက္တလီသည္ ေရွ႕တန္းစစ္မ်က္ႏွာသို႔ ျပန္သြား၍ တုိက္ပြဲ၀င္သည္။ သူ၏ ေခါင္းေဆာင္မႈအရည္အေသြးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကြပ္ကဲမႈတြင္ လိမၼာပါးနပ္ေသာေၾကာင့္ အမ်ား၏ ခ်ီးက်ဴးမႈကို ခံခဲ့ရသည္။
၁၉၁၉တြင္ ဗိုလ္မွဴးအဆင့္အထိ စစ္မႈထမ္း႐ြက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ အၿငိမ္းစားယူလုိက္သည္။ ၁၉၁၉-၂၀ တြင္ စတက္ပနီၿမိဳ႕ေတာ္၀န္အျဖစ္ ေဆာင္႐ြက္သည္။ ၁၉၂၂ တြင္ လိုင္းမေဟာက္စ (Limehouse) နယ္အတြက္ ေလဘာပါတီ၏ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအျဖစ္ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရာ ေ႐ြးခ်ယ္ခံရသည္။ ေလဘာပါတီေခါင္း ေဆာင္ Ramsay Mac Donald က အက္တလီအား ပါလီမန္အတြင္း၀န္ခန္႔အပ္ခဲ့သည္။ ၁၉၂၄ တြင္ ေလဘာအစိုးရအဖြဲ႕တြင္ အက္တလီသည္ စစ္ဖက္ဆိုင္ရာ လက္ေထာက္အတြင္း၀န္အျဖစ္ ေဆာင္႐ြက္ရသည္။ မ်ားမၾကာမီအတြင္း ဒုတိယကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးျဖစ္လာသည္။ ၁၉၂၇ ခုႏွစ္တြင္ ဖြဲ႕စည္းဆုိင္မြန္ေကာ္မ႐ွင္တြင္ အဖြဲ႕၀င္ျဖစ္လာၿပီး ယင္း၂ႏွစ္အတြင္း အိႏၵိယႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေၾကာင္း အနည္းငယ္တီးေခါက္မိလာသည္။
၁၉၂၉ တြင္ က်င္းပေသာ ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ အေ႐ြးခံရေသာ္လည္း ၁၉၃၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ Sir Oswald Mosley ႏႈတ္ထြက္မွ လန္ကက္စတာနယ္စား၀န္ႀကီးအျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံရသည္။ ယင္းေနာက္ စာတုိက္၀န္ႀကီးအျဖစ္ ေျပာင္းလဲခန္႔အပ္ခံရသည္။
၁၉၃၁ခုႏွစ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲ၌သီသီေလးကပ္ႏုိင္ခဲံသည္။အက္တလီသည္အလယ္အလတ္လူတန္းစားျဖစ္႐ုံသာမက သူ႔ႏုိင္ငံေရးလမ္းစဥ္သည္လည္း အလယ္အလတ္က်လြန္းသည္ဟု ေ၀ဖန္ခံရသည္။
၁၉၃၅ တြင္ ေလဘာပါတီေခါင္းေဆာင္ႏႈတ္ထြက္သြားသျဖင့္ ယာယီေခါင္းေဆာင္ျဖစ္လာသည္။ ဟစ္တလာကို ေလွ်ာ့ေပးေသာ ခ်ိန္ဘာလိန္ျပဳတ္က်ၿပီးေနာက္ ခ်ာခ်ီတက္လာေသာအခါ ညတြင္းခ်င္း အက္တလီႏွင့္ နားလည္မႈယူ၍ ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရဖြဲ႕ခဲ့သည္။ ဒုတိယကမၻာစစ္ (၁၉၃၉ - ၁၉၄၅ ) အတြင္း ၿဗိတိသွ် ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရအဖြဲ႕တြင္ ကြန္ဆာေဗးတစ္ပါတီေခါင္းေဆာင္ ခ်ာခ်ီက ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္၊ ေလဘာပါတီေခါင္းေဆာင္ အက္တလီက ဒုတိယ၀န္ႀကီးအျဖစ္ ေဆာင္႐ြက္ခဲ့ရသည္။ စစ္အတြင္း ခ်ာခ်ီ၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ၊ အက္တလီ၏ လုပ္ငန္းေစ့စပ္ေသခ်ာမႈ Beveridge ၏ အေျမာ္အျမင္ရိွမႈတို႔ျဖင့္ စစ္ႀကီးလည္းေအာင္၊ စစ္ၿပီးလႈမႈေရးကိစၥတို႔ကိုလည္း ေလဘာအစိုးရက ကိုင္တြယ္ႏုိင္ခဲ့သည္။
၁၉၄၅ ခုႏွစ္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ ေလဘာပါတီအျပတ္အသတ္အႏိုင္ရ႐ွိခဲ့သျဖင့္ အက္တလီသည္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာသည္။ ၁၉၄၇ ဇန္န၀ါရီလ ၁၃ မွ ၂၈ အထိ လန္ဒန္ၿမိဳ႕တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းအမွဴး႐ွိေသာ ျမန္မာကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ႏွင့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အက္တလီေခါင္းေဆာင္ေသာ ၿဗိတိသွ်ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕တို႔ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ အက္တလီသည္ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးကို အသာတၾကည္ေပးအပ္ရန္ သေဘာတူၿပီး အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းႏွင့္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္ `ေအာင္ဆန္းအက္တလီစာခ်ဳပ္´ ကိုလည္းေကာင္း၊ ၁၉၄၇ ေအာက္တိုဘာလ ၁၇ ရက္ေန႔ တြင္ `ႏု-အက္တလီ စာခ်ုပ္´ ကိုလည္းေကာင္း လက္မွတ္ေရးထိုး၍ ျမန္မာႏိုင္ငံအား အာဏာလႊဲေျပာင္းကာ လြတ္လပ္ေရးေပးခဲ့သည္။
၁၉၅၀ ျပည့္ႏွစ္ ႏွစ္ဦးတြင္ က်င္းပခဲ့ေသာ ေ႐ြးေကာက္ပြဲႀကီး၌လည္း ေလဘာပါတီကပင္ အႏိုင္ရ႐ွိခဲ့သျဖင့္ ေလဘာပါတီေခါင္းေဆာင္ အက္တလီက ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ဆက္လက္တာ၀န္ယူခဲ့သည္။ ၁၉၅၄ တြင္ ရာထူးမွ ႏႈတ္ထြက္ၿပီးေနာက္ ဒုတိယေျမာက္ အယ္လစ္ဇဘက္ဘုရင္မႀကီးက အက္တလီအား ၁၉၅၅ တြင္ အားလ္ (Earl) ၿမိဳ႕စားဘြဲ႕ ခ်ီးျမွင့္ခဲ့သည္။ ပညာေရးဘက္တြင္လည္း သူ႔အား ေအာက္စဖို႔ဒ္ တကၠသိုလ္ႏွင့္ ကြင္းေမရီေကာလိပ္၊ လန္ဒန္စီးပြားေရးေကာလိပ္တို႔က ဂုဏ္ထူးေဆာင္သုခမိန္အျဖစ္ တင္ေျမွာက္ခဲ့သည္။
မစၥတာအက္တလီသည္ ၁၉၅၃ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၆ရက္ မွ ၁၅ ရက္အထိ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမ၌ `အာ႐ွဆို႐ွယ္လစ္ညီလာခံ က်င္းပေနစဥ္အတြင္း အထူးကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ညီလာခံတက္ေရာက္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ေရာက္႐ွိခဲ့ဖူးသည္။ အက္တလီသည္ အၿငိမ္းစားယူၿပီး ၁၂ ႏွစ္ေက်ာ္ကာလ ေပ်ာ္႐ႊင္စြာ ခရီးထြက္၊ စာေရးစာဖတ္ေနခဲ့သည္။ အက္တလီသည္ အသက္ ၈၅ ႏွစ္ ျပည့္ခါနီး၊ ၁၉၆၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၈ ရက္ေန႔တြင္ ကြယ္လြန္သြားေသာအခါ သားျဖစ္သူ မာတင္ရစ္ခ်တ္ ( Martin Richard) က ဒုတိယ Earl Attlee ျဖစ္လာခဲ့သည္။
Based on:
၁. Encyclopedia of World Biography
၂. သန္း၀င္းလႈိင္၊ အႏွစ္ခ်ဳပ္ျမန္မာ့သမုိင္းအဘိဓာန္ (ဒုတိယအတြဲ) ပညာေ႐ႊေတာင္စာအုပ္တုိက္၊ ပႀကိမ္ ၂၀၁၀။
၃. ဦးသက္ထြန္း၊ `ျမန္မာႏိုင္ငံအားလြတ္လပ္ေရးေပးသူအက္တလီ´ ျပည္သူ႔ေခတ္ အတြဲ ၁မွ၁၈ (၂၀၁၀ ႏို၀င္ဘာလ၄)
Kyaw Thu - FFSS Yangon Activity,
ေခတ္သစ္ ငတက္ျပား
ေက်ာ္သူ
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ေက်ာ္သူ
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
(ဒ႑ာရီလား .. ပံုျပင္လား .. တကယ့္ျဖစ္ရပ္မွန္လားေတာ့မသိ)
ေ႐ွးဗမာမင္းမ်ားလက္ထက္ သူေဌးသူၾကြယ္မ်ား၊ မင္းစိုးရာဇာမ်ားႏွင့္ မတရားေခါင္းပံုျဖတ္ ၾကြယ္ဝ ခ်မ္းသာေနၾကေသာ ဝိသမေလာဘ သူေဌးမင္းမ်ားထံမွ ပစၥည္းဥစၥာ ရတနာေ႐ႊေငြတို႔အား ရယူခိုးဝွက္ၿပီး ဆင္းရဲသားျပည္သူလူထု လယ္သမားမ်ားတို႔အား ဘဝရပ္တည္ ေနထိုင္စားေသာက္ႏိုင္ရန္အတြက္ ေထာက္ပံ့လွဴဒါန္းခဲ့ေသာ လူစြမ္းေကာင္းတစ္ဦး ေပၚေပါက္ခဲ့ဖူးသည္။
ယင္း လူစြမ္းေကာင္းသည္ လ်င္ျမန္သြက္လက္၊ ေပါ့ပါးဖ်တ္လက္၍ ေၾကာင္တစ္ေကာင္အလား ကိုယ္ေပ်ာက္ပညာ႐ွင္ကဲ့သို႔အလား ပဥၥလက္ပညာ႐ွင္ကဲ့သို႔အလား ရဲစြမ္းသတၱိ အ႒ာရသ (၁၈) ရပ္ႏွင့္ ၿပီးျပည့္စံုေသာ သူရဲေကာင္းတစ္ဦးျဖစ္သည္။ အမည္နာမကား "ငတက္ျပား" ဟူ၍ ျဖစ္ေလသည္။ ယင္း ငတက္ျပားသည္ လယ္ယာေျမမ်ား၊ ကၽြဲ၊ ႏြား၊ ဆိတ္ စသည့္ တိရစၧာန္မ်ား၊ သီးပင္စားပင္မ်ားႏွင့္ ေတာင္သူ လယ္သမားမ်ား ျပည္သူလူထုအေပါင္းတို႔၏ စည္းစိပ္ဥစၥာမ်ားအား မတရားေခါင္းပံုျဖတ္ ေသြးစုပ္သိမ္းပိုက္ ခဲ့ေသာ အတၱဝါဒီ ဝိသမေလာဘသားမ်ားျဖစ္ၾကေသာ မတရားစီးပြား႐ွာၾကေသာ သူေဌးသူၾကြယ္ စီးပြား ေရးလုပ္ငန္း႐ွင္ႀကီးမ်ား၏ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားအား ပိရိေသသပ္စြာ ျပန္လည္ရယူခဲ့ၿပီး ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေသာ ျပည္သူလူထုတို႔အား တဆင့္ျဖန္႔ေဝ ကူညီပံ့ပိုး ခဲ့ေသာ ပရဟိတ လူစြမ္းေကာင္းတစ္ေယာက္ ျဖစ္ေပသည္။
ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ နာေရးကူညီမႈအသင္း(ရန္ကုန္)သည္ လြန္ခဲ့ေသာ ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္၊ မတ္လမွစ၍ ျမန္မာ ျပည္အႏွံ႔ ေသာက္/သံုးေရ႐ွားပါးမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ ၿမိဳ႕၊ ေက်း႐ြာမ်ားတြင္ အဝီစိေရတြင္း၊ အုတ္ကန္၊ ေရစုပ္စက္၊ ေရပိုက္ စသည္တို႔ကို ပံ့ပိုးကူညီမႈ လုပ္ငန္းစတင္ခဲ့ၿပီး ေက်း႐ြာေပါင္း (၈၂) ႐ြာတို႔အား "အမ်ား ျပည္သူအတြက္ အမ်ားျပည္သူေကာင္းမႈ နာေရးကူညီမႈအသင္း(ရန္ကုန္)" ကဗၺည္းေက်ာက္စာ ေရးထိုး၍ သိန္း (၂၅ဝဝ) ေက်ာ္ခန္႔ အကုန္အက်ခံ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္႐ြက္ခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။
ယခု ၂ဝ၁၃ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီကာလသို႔ စတင္ေျခလွမ္းမည္ျဖစ္ေသာ အခ်ိန္ကာလတြင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သည္ ေရ႐ွားပါးမႈဒဏ္မွ လြတ္ကင္းသက္သာမႈ႐ွိေစရန္ ေရတူးေဖာ္ေရးအတြက္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ၌ အထက္ ျမန္မာျပည္ ပုဂံ၊ ေညာင္ဦး၊ ပုပၸါး အနီးတစ္ဝိုက္သို႔ ေရရ႐ွိေရးအတြက္ ျဗဟၼစိုရ္ေျခလွမ္းမ်ား စတင္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ ထိုေက်း႐ြာမ်ားသို႔ သာမန္ ၿမိဳ႕ေနျပည္သူ၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေနျပည္သူတို႔ပင္ မဆိုထားႏွင့္ ပုဂံ၊ ေညာင္ ဦး၊ ပုပၸါးၿမိဳ႕ခံျပည္သူတို႔ပင္ မေရာက္ႏိုင္ခဲေသာ ေက်း႐ြာမ်ားသို႔ သာမန္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ျဖင့္ သြားလာ၍မရ။ ပူျပင္းလွေသာ ေနမင္းႀကီး၏ ျပင္းျပလွေသာ အပူဒဏ္ကို ခံစားရကာ ဆူးပင္ကိုင္းပင္မ်ားအား တိုးေဝွ႔၍ ဖံုတစ္ေလာင္းေလာင္းျဖင့္ သြားလာရေသာ ခရီးၾကမ္းမ်ားပင္ျဖစ္သည္။ ထိုေက်း႐ြာမ်ားတြင္ ေသာက္သံုး ေရဟုမဆိုထားႏွင့္ အိုးခြက္မ်ားအား ေဆးေၾကာရန္အတြက္၄င္း၊ တစ္ကိုယ္ေရ သန္႔႐ွင္းေရးအတြက္ ေျခလက္ေဆးျခင္း၊ မ်က္ႏွာသစ္၊ ေရခ်ိဳးရန္အတြက္၄င္း၊ သံုးဆြဲရန္ သံုးေရလံုးဝမ႐ွိ။ သူတို႔၏ ေက်း႐ြာ ကေလးမ်ားသည္ သီးျခားေျခာက္ေသြ႔ ပူျပင္းလွေသာ ကမာၻငယ္ေလးအလား ျဖစ္ေနသည္။ ထိုေက်းလက္ ေန ျပည္သူလူထုတို႔၏ အသားအေရ ေျခာက္ေသြ႔ ညိဳမဲကာ အ႐ုပ္အဆင္းတို႔သည္ သာမန္လူမ်ားထက္ ပု၍ေနသည္ကို သတိထားမိသည္။ ထို႐ြာမ်ားမွ အဘိုးအဖြားမ်ား ေျပာစကားအရ "အဖြားတို႔ အေမတို႔ ဘိုးဘြားဘီဘင္ လက္ထက္ကတည္းက ႐ြာမွာေသာက္ေရသံုးေရ မ႐ွိတဲ့အတြက္ (၅) မိုင္ေက်ာ္ေဝးတဲ့ ေရရတဲ့႐ြာအထိ ေရထမ္းပိုးနဲ႔ သြားသယ္ယူရတယ္။ ေခါင္း႐ြက္ၿပီး သြားေရာက္သယ္ရတာေၾကာင့္ အဖြား တို႔ အေမတို႔ အရပ္အေမာင္းေတြဟာ သာမန္ လူေတြထက္ပိုၿပီး ပုေနၾကတာ။ (၆ - ၇) ႏွစ္အ႐ြယ္က တည္းက အခုလို ေရထမ္းပိုးခဲ့ရတာေလ .. အဲဒါေၾကာင့္ ၿမိဳ႕က လူေတြလို အရပ္အေမာင္း ထြားႀကိဳင္းတာ မ႐ွိဘူး" ဟု ရင္နင့္စြာ ေျပာၾကားခဲ့သည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ ေက်း႐ြာမ်ားတြင္ အစိုးရအဖြဲ႔ႏွင့္ ျပည္ပအဖြဲ႔ အစ႐ွိ သည့္ အလွဴ႐ွင္မ်ား လာေရာက္၍ ေရတူးေဖာ္ခဲ့ေသာ္လည္း ေရေၾကာ၊ ေျမေၾကာ၊ ငလ်င္ေၾကာမ်ား တို႔ေၾကာင့္ ေရမ်ားထြက္႐ွိျခင္း မ႐ွိေတာ့ေၾကာင္း၊ အခ်ိဳ႕ေက်း႐ြာမ်ားတြင္ ဧရာဝတီျမစ္ႀကီးမွ ေရမ်ားအား အလွည့္က် အခ်ိန္စနစ္ျဖင့္ ေပးလွ်က္႐ွိေသာ္လည္း တစ္႐ြာလံုးအတြက္ လံုေလာက္မႈ၊ ဖူလံုမႈမ႐ွိေၾကာင္း၊ အခ်ိဳ႕ေက်း႐ြာမ်ားတြင္ အစိုးရအဖြဲ႔၊ ျပည္ပအလွဴ႐ွင္မ်ား လာေရာက္ရန္ပင္ မလြယ္ကူလွေပ။ ဧရာဝတီ ျမစ္ႀကီးႏွင့္ အလွမ္းေဝးသည့္ ေက်း႐ြာမ်ားစြာကိုလည္း ေတြ႔ျမင္ခဲ့ရသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာေရးကူညီမႈ အသင္း(ရန္ကုန္) အလုပ္အမႈေဆာင္မ်ားႏွင့္ အသင္းသား/သူမ်ား၊ ဝန္ထမ္းမ်ားတို႔သည္ ေရ႐ွားပါးေသာ ေက်း႐ြာေဒသမ်ားအား ေသာက္/သံုးေရ ရ႐ွိႏိုင္ရန္အတြက္ ေက်း႐ြာေပါင္း (၂၂) ႐ြာတို႔အား ကြင္းဆင္း ေလ့လာခဲ့သည္။ "ေရအသက္ တစ္မနက္" ဟူ၍ ဆိုစကား ႐ွိေသာ္လည္း ေရမရ႐ွိသည့္ မနက္ျဖန္ေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာတို႔ကို ထိုေက်း႐ြာေန ျပည္သူလူထုတို႔ ခံစားေနၾကရသည္။ ေရမရ႐ွိ၍ အသက္ေပါင္း ေျမာက္ ၏မ်ားစြာတို႔သည္လည္း ဆံုး႐ႈံးခဲ့ရသည္။ ထိုေက်းလက္ေဒသခံ ျပည္သူလူထုတို႔မွ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အဖြဲ႔အား "ေ႐ႊကိုမလို .. ေရကိုသာလိုသည္" ဟူ၍ ဆီးႀကိဳႏႈတ္ ဆက္ခဲ့သည္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အား ဧည့္ခံ ေကၽြးေမြးရာတြင္ ေသာက္ေရသန္႔ဗူးမ်ားလည္း ပါဝင္လို႔ေနေပသည္။ သို႔ေသာ္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အေနျဖင့္ မေသာက္သံုးဝင့္ခဲ့ေခ်။ ထိုအခ်ိန္ကာလတြင္ ၿမိဳ႕ေပၚ႐ွိ အခ်ိဳ႕ေသာ ေနရာဌာန၊ ႐ံုးအဖြဲ႔မ်ား၊ ကုမၼဏီမ်ား၊ ရပ္ကြက္မ်ားႏွင့္ ဂ်ိဳးျဖဴေရေလွာင္ကန္မွ သြယ္တန္းထားေသာ ေရပိုက္မ်ားမွ ယိုစိမ့္ေပါက္ထြက္ ပန္းထြက္ ေနျခင္း၊ ေရပိုက္ေခါင္းမ်ားမွ ယိုထြက္ေနသည့္ ေရမ်ားတုိ႔သည္ ထိုသို႔ေသာ ေက်း႐ြာေန ျပည္သူလူထုတို႔၏ မ်က္ႏွာမ်ားအား ျပန္လည္ျမင္ေယာင္ေထာက္ထား စာနာသင့္ေခ်သည္။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာေရးကူညီမႈအသင္း(ရန္ကုန္) အေနျဖင့္ အမ်ားျပည္သူ ျပည္တြင္း/ပအလွဴ႐ွင္မ်ား ၏ အလွဴေငြမ်ားကို စစ္ေဘး၊ လူမႈေရး၊ ပညာေရး စသည့္လိုအပ္ခ်က္မ်ားအား ပံ့ပုိးကူညီ ေပးဆပ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနသည့္ လူမႈေရးအဖြဲ႔ အစည္းတစ္ရပ္ျဖစ္သည့္အျပင္ ယခုကဲ့သို႔ေသာ ေရ႐ွားပါးမႈ ျပႆနာႀကီး မ်ားအား မိမိတို႔ႏိုင္သေလာက္ ကူညီပံ့ပိုးေနရေသာ ျဗဟၼစိုရ္တရားေလးပါးအား လက္ကိုင္ျပဳေသာ ပရဟိတအဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ယခုကဲ့သို႔ ပုဂံ၊ ေညာင္ဦး ေဒတတစ္ခုတည္းတြင္ ေတြ႔႐ွိရေသာ ေရဒုကၡေရာက္ေနေသာ ေက်း႐ြာေပါင္း (၂၂) ႐ြာတို႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ႐ွိ အရပ္ေဒသ အသီးသီးတို႔တြင္ ေရဒုကၡႀကံဳေတြ႔ေနရေသာ ရပ္႐ြာေဒသေပါင္းမ်ားစြာ ေရတြက္၍ မရေလာက္ေအာင္ မ်ားျပားလွ်က္႐ွိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ မိမိတို႔တြင္႐ွိေသာ အလွဴေငြမ်ားတို႔ျဖင့္ ေရကုသုိလ္လွဴရန္အတြက္၄င္း၊ ေရဒုကၡသည္အဖြဲ႔အား ကူညီေဖးမေပးရန္အတြက္၄င္း မႏိုင္ေသာဝန္အား ထမ္း႐ြက္ေနသလို ျဖစ္ေနေတာ့သည္။
ထို႔ေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္သည္ တစ္ခ်ိန္တစ္ခါက၊ တစ္ရံေရာအခါက ျပည္သူလူထုတို႔၏ သူရဲေကာင္း၊ လူစြမ္းေကာင္း "ငတက္ျပား" ကဲ့သို႔ ျမင့္ျမတ္လွေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးသာ ေပၚေပါက္လာရန္အတြက္ ေတာင့္ တမိပါေတာ့သည္။ သို႔မဟုတ္ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တိုင္ ေခတ္သစ္ "ငတက္ျပား" လုပ္ရန္သာ႐ွိေတာ့သည္။ (ယင္းျဖစ္ရပ္မ်ားသည္ စိတ္ကူးယဥ္ျဖစ္ရပ္မ်ားမဟုတ္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လူသူအေရာက္နည္းပါးလွေသာ ေက်း႐ြာေပါင္း (၂၂) ႐ြာတြင္ ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရေသာ ေသာက္/သံုးေရ လံုးဝမ႐ွိေသာ ေက်း႐ြာမ်ားမွ ေျခာက္ေသြ႔ ေသာ လူသားမ်ားႏွင့္ ေတြ႔ဆံုခဲ့ရမႈ ျဖစ္ရပ္မွန္မ်ားပင္ ျဖစ္ေတာ့သည္။
snail mail for a Burmese in Sa Lone
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
စကၤာပူေရာက္ ျမန္မာျပည္သားမ်ား စုေ၀းရာ ပင္နီဆူလာ ပလာဇာမွာ ျမန္မာျပည္သားတစ္ေယာက္ ဘာလုပ္ေနပါသလဲ။
ေပးစာတစ္ေစာင္ကုိ ဖတ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။
ျမန္မာျပည္ကမိသားစု ေပးပုိ႔လာတ့ဲ ပစၥည္းပစၥယေတြကုိ လက္ခံယူဖုိ႔၊ ေရြးယူဖုိ႔ ဒီပလာဇာႀကီးကုိ လာၾကပါတယ္။
အင္တာနက္ေခတ္ထဲ ၀င္လာေပမယ့္ ျပည္ပေရာက္ သားေတာ္ေမာင္၊ သမီးေတာ္ေမတုိ႔ဆီ အီးေမး ပုိ႔ဖုိ႔ ဆုိတာ တခ်ဳိ႕ေသာ မိသားစုမ်ားအတြက္ အသင့္ မျဖစ္ေသးတာေၾကာင့္ ဒီလုိ ျမင္ကြင္းမ်ဳိးကုိ တခါတရံ ေတြ႔ၾကရမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။
မုိးမခ ဓာတ္ပုံမ်ား -ထူးျခားတ့ဲ အုတ္ဂူ
မုိးကုတ္က ေက်ာက္သမား ၂ ဦး
မုိးကုတ္က နာမႈ ကူညီေရး
ေရႊတိဂုံက ရုပ္တုမ်ဳိးစုံ
တယ္လီဖုန္း
တခါသုံးထီး
သထုံက ေရအုိးစင္
ရန္ကုန္ နဲ႔ မုိးမခ
ပဲခူးက ငါးခ်ဥ္
SUNDAY, FEBRUARY 17, 2013
Min Ko Naing & Ko Pyone Cho - Ko Nyo (Facebook, Norway)
ေနာ္ေ၀ေရာက္ ကိုုမင္းကိုုႏိုုင္၊ ကိုုျပဳံးခ်ဳိတိုု႔နဲ႔ ေနာ္ေ၀ျမန္မာတိုု႔ ေတြ႔ဆုုံ
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ေဖ့စ္ဘြတ္၊ ကိုုညဳိရဲ့ မ်က္ႏွာက ယူတယ္
2015 ဟာ က်ေနာ္တို႕ပန္းတိုင္မဟုတ္ဖူး..ျဖတ္သန္းသြားရမဲ႔ မိုင္တိုင္တခုသာျဖစ္တယ္"
ကိုမင္းကိုနိုင္ရဲ႔ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပ နိုင္ငံေရး တိုက္ပဲြ သ႑န္ ကို ရွင္းလင္းျခင္း..။
တန္းတူညီတူနဲ႔ ျပည္ေထာင္စု စနစ္ ကိစၥအေပၚ ကိုမင္းကိုနိုင္ရဲ႔အျမင္..။
ျပည္ပေရာက္ေတြ..ဘယ္ေတာ႔ျပန္လာမွာလဲ? ခင္ဗ်ားတို႕တတ္ထားတဲ႔ပညာနဲ႔ လုပ္စရာေတြ လိုအပ္ေနတယ္။ ဘယ္ေတာ႔ျပန္လာမွာလဲလို႔ ကိုမင္းကိုနိုင္က ျပည္ပေရာက္ ျမန္မာေတြကို ေအာ္စလိုေတြ႔ဆံုပဲြမွာေမးခြန္းထုတ္သြားတယ္။
ကိုုျပဳံးခ်ဳိက ၈၈ ရန္ပုုံေငြပြဲမွာ ခရိုုနီေတြ ေငြလွဴခဲ့ပုုံအေၾကာင္း
Facebook Target of Cyber Attack
Facebook လည္း အဟက္ခံလုိက္ရ၊ FBI ႏွင့္ ပူးေပါင္း စုံစမ္းေန
မုိးမခအေထာက္ေတာ္ အမွတ္ ဝဝ၄
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ထင္ရွားသည့္ ၀က္ဆုိက္မ်ား ေဖာက္ထြင္းခံေနရခ်ိန္တြင္ Facebook လည္း အဟက္ခံလုိက္ရေၾကာင္း သိရိွရသည္။
သုိ႔ေသာ္လည္း လွ်ဳိ႕၀ွက္ထိန္းသိမ္းရမည့္ အခ်က္အလက္မ်ား ခုိးယူခံရျခင္း မရိွေၾကာင္း ေသာၾကာေန႔က Facebook ဘေလာ့တြင္ ေရးသားထားသည္ကုိ ေတြ႔ရိွရသည္။
Facebook ၀န္ထမ္းတခ်ဳိ႕ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာတခုကုိ ၾကည့္ရႈၾကၿပီး ေနာက္ပုိင္း ထုိသုိ႔ေသာ ေဖာက္ထြင္းမႈ ေပၚေပါက္ခ့ဲျခင္း ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။
ကယ္လီဖုိးနီးယားအေျခစုိက္ Facebook ကုမဏီရုံးခ်ဳပ္ရိွ ကြန္ျပဴတာမ်ားကုိ ထုိသုိ႔ အင္တာနက္မွ ေဖာက္ထြင္းမႈ ေပၚေပါက္ခ့ဲျခင္းျဖစ္သည္။
ဟက္ကာ မည္သူျဖစ္သည္ဆုိသည္ကုိမူ ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရိွေပ။
အဆုိပါ တုိက္ခုိက္မႈအတြက္ Facebook က အေမရိကန္ျပည္တြင္းေထာက္လွမ္းေရးအဖဲြ႔ FBI ႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ စုံစမ္းစစ္ေဆးေနသည္ဟု ဆန္ဖရန္စစၥကုိခေရာ္နစ္ကယ္ သတင္းစာတြင္ ေရးထားသည္။
အထင္ကရ ၀က္ဆုိက္ တခုျဖစ္ေသာ တြစ္တာ/Twitter လည္း ေဖာက္ထြင္းခံခ့ဲရေၾကာင္း ယခု လဆန္းပိုင္းတြင္ သတင္း ထြက္ေပၚခ့ဲသည္။
မၾကာေသးခင္ကလည္း ထင္ရွားသည့္ စာနယ္ဇင္းမ်ားျဖစ္သည့္ New York Times ႏွင့္ Wall Street Journal တုိ႔လည္း တုိက္ခုိက္ခံခ့ဲရသည္။ တရုတ္သမတ ၀မ္ၾကားေပါင္ကုိ ေ၀ဖန္ေရးသားမႈေၾကာင့္ တရုတ္ဟက္ကာတုိ႔က တုိက္ခုိက္ခ့ဲျခင္းျဖစ္သည္ဟု ယူဆေနၾကသည္။
မုိးမခအေထာက္ေတာ္ အမွတ္ ဝဝ၄
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
ထင္ရွားသည့္ ၀က္ဆုိက္မ်ား ေဖာက္ထြင္းခံေနရခ်ိန္တြင္ Facebook လည္း အဟက္ခံလုိက္ရေၾကာင္း သိရိွရသည္။
သုိ႔ေသာ္လည္း လွ်ဳိ႕၀ွက္ထိန္းသိမ္းရမည့္ အခ်က္အလက္မ်ား ခုိးယူခံရျခင္း မရိွေၾကာင္း ေသာၾကာေန႔က Facebook ဘေလာ့တြင္ ေရးသားထားသည္ကုိ ေတြ႔ရိွရသည္။
Facebook ၀န္ထမ္းတခ်ဳိ႕ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာတခုကုိ ၾကည့္ရႈၾကၿပီး ေနာက္ပုိင္း ထုိသုိ႔ေသာ ေဖာက္ထြင္းမႈ ေပၚေပါက္ခ့ဲျခင္း ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။
ကယ္လီဖုိးနီးယားအေျခစုိက္ Facebook ကုမဏီရုံးခ်ဳပ္ရိွ ကြန္ျပဴတာမ်ားကုိ ထုိသုိ႔ အင္တာနက္မွ ေဖာက္ထြင္းမႈ ေပၚေပါက္ခ့ဲျခင္းျဖစ္သည္။
ဟက္ကာ မည္သူျဖစ္သည္ဆုိသည္ကုိမူ ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရိွေပ။
အဆုိပါ တုိက္ခုိက္မႈအတြက္ Facebook က အေမရိကန္ျပည္တြင္းေထာက္လွမ္းေရးအဖဲြ႔ FBI ႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ စုံစမ္းစစ္ေဆးေနသည္ဟု ဆန္ဖရန္စစၥကုိခေရာ္နစ္ကယ္ သတင္းစာတြင္ ေရးထားသည္။
တြစ္တာ/Twitter ၀က္ဆုိက္ ဟက္ကာတုိ႔၏လက္ခ်က္မိ
အထင္ကရ ၀က္ဆုိက္ တခုျဖစ္ေသာ တြစ္တာ/Twitter လည္း ေဖာက္ထြင္းခံခ့ဲရေၾကာင္း ယခု လဆန္းပိုင္းတြင္ သတင္း ထြက္ေပၚခ့ဲသည္။
မၾကာေသးခင္ကလည္း ထင္ရွားသည့္ စာနယ္ဇင္းမ်ားျဖစ္သည့္ New York Times ႏွင့္ Wall Street Journal တုိ႔လည္း တုိက္ခုိက္ခံခ့ဲရသည္။ တရုတ္သမတ ၀မ္ၾကားေပါင္ကုိ ေ၀ဖန္ေရးသားမႈေၾကာင့္ တရုတ္ဟက္ကာတုိ႔က တုိက္ခုိက္ခ့ဲျခင္းျဖစ္သည္ဟု ယူဆေနၾကသည္။
Kama Pale - Stranger Spring
ခပ္စိမ္းစိမ္းေႏြဦး
ကမာပုုလဲ၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၃
( ၁ )
အမ္စတာဒမ္မွာ ေႏြဦး ရွိပါသလား။ ဘိုရင္းနိတ္ ေက်ာက္မီးေသြးတြင္းမွာ ေႏြဦး ေရာက္ေနၿပီလား။ ဘယ္လဂ်ီယံ ေဆာင္းဟာ ေႏြဦးကို ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ထားခဲ့ေလသလား။ မိတၳီလာၿမိဳ႕အဝင္ တမာပင္တန္းကေလးမွာ ေႏြဦး နားခိုေနပါသလား။ ကေလာၿမိဳ႕ရဲ႕ မႈိင္းလံုးေတာင္ ေျခရင္းမွာ ႐ိုးတံသက္သက္ အလြမ္းမ်ား … ပန္းႏုေရာင္ ခ်ယ္ရီေတြ ဖူးသစ္ေဝေနၿပီလား။ ညက အိပ္မက္ထဲမွာ ပန္းႏုေရာင္ ခ်ယ္ရီေတြ ပြင့္ေနခဲ့တယ္ … ေႏြဦး။
ႏွစ္ကာလရဲ႕ ရထားတစင္းေပၚမွာ အျဖစ္အပ်က္ေတြ စီးနင္းလိုက္ပါသြားခဲ့ၾက။ သံလမ္းတေလွ်ာက္မွာ ပံုသဏၭာန္ေရာ အႏွစ္သာရပါ ေျပာင္းလဲေနတဲ့ ဘဝမ်ား၊ ရင္ခုန္သံမ်ား၊ စကားစျမည္မ်ား၊ ပုိလို႔ ႏြမ္းပါးလာတဲ့ ေန႔ျမင္ညေပ်ာက္ မိသားစုမ်ား၊ ေရအိုးကေလးထဲမွာ ႀကိဳက္သလို သံုးစြဲႏုိင္တဲ့ ေရၾကည္သန္႔မ်ား၊ သနပ္ခါး ပါးကြက္ၾကားေပၚက ေခၽြးစ ေခၽြးနမ်ား၊ အကြက္လည္ေနတဲ့ ခ်ဳပ္ရာ ဖာရာ ဗရပြ ထမီကေလးတထည္ …။
"အကုိေရ … ေရခ်ဳိးခ်င္ပါသလား။ ႐ိုး႐ိုး ခ်ဳိးရင္ ၃ - က်ပ္၊ အထူး ခ်ဳိးခ်င္ရင္ ၅ - က်ပ္၊ ၁၀ - က်ပ္။ အဆင္ေျပေစရပါမယ္။ စိတ္တိုင္းက်ေစရပါမယ္။ စိတ္ခ် လက္ခ် ရွိေစရပါမယ္" တဲ့။
၁၉၈၀၊ ၈၁၊ ၈၂၊ ၈၃ ကာလ သာစည္ဘူတာ ညမ်ား။ မႏၱေလး အဆန္ တက္သြားၿပီ။ ရန္ကုန္ အစုန္ ဆင္းသြားၿပီ။ အေရွ႕ဘက္က ရွမ္းေတာင္တန္းေတြ ၿငိမ္သက္ အိပ္စက္။ ဂုန္နီအိတ္စနဲ႔ ေခါက္ကုတင္ အိပ္စင္တလံုးကုိ တညတာအတြက္ ၂ - က်ပ္။ ဗ်စ္ရည္မူးေနတဲ့ တက္ထရြန္ အဝါေရာင္ဝတ္ ဦးျပည္းစိမ္း ေခါင္းတလံုး။ ယိမ္းလို႔။ ယိုင္လို႔။ အေသာက ဘုရင္ႀကီး ဘယ္ေရာက္ေနသလဲ။ ညသည္ မအိပ္ႏုိင္ေသး။ သာစည္ ဘူတာ နံနက္ခင္းမ်ား။ ေရမခ်ဳိးခဲ့ပါ။ ခ်ဳိးသထက္ ညစ္ မျဖစ္ခ်င္ပါ။ ဘူတာ႐ံုအနီးက ေရဘံုပုိင္မွာ တျပားတခ်ပ္မွ မကုန္ဘဲ အမ်ားနည္းတူ မ်က္ႏွာသစ္ခဲ့။ ဖုံစ ဖံုနေတြ ေပက်န္ေနတဲ့ ေျခေထာက္ကုိ ေရမေဆးခဲ့ပါ။
ပုဂံဘုရားဖူး ခရီးစဥ္ကုိ မလိုက္ျဖစ္ခဲ့ပါ။ အိမ္ကပုိ႔လိုက္ေသာ ဘုရားဖူးခရီးစဥ္အတြက္ ေငြစ ေၾကးစ အခ်ဳိ႕။ ကေလာၿမိဳ႕ ေဂၚရခ်ဳိ ဗ်စ္ရည္ညမ်ား။ အိမ္ျပန္လို႔ မျဖစ္။ တံတားဦးအနီးက ေရကမိုး ေက်းလက္။ မႏၱေလးကုိ တက္မယ္။ မယ္ဇယ္ပင္တန္းနဲ႔ ေတာင္သမန္အင္းကုိ ျဖတ္သန္းခဲ့။ ထန္းရည္ခါးခါး ပင္က်ရည္ တျမဴ၊ ႏွစ္ျမဴ … ။ စစ္ကုိင္းက ဆက္သြယ္ေရး အလုပ္သမားဝင္း။ လက္ဘက္ရည္ဆိုင္ ေန႔ခင္း။ "မင္းတို႔ ႏွစ္ေယာက္ မႏၱေလးျပန္ဖို႔ ခရီးစားရိတ္က ၁၀၀ က်ပ္ဆိုရင္ ေလာက္မလား။ ျဖစ္တယ္။ ဒီေကာင့္ ဦးေလးေတာ္သူက မစုိးရိမ္တိုက္မွာ ေက်ာင္းထိုင္ေနတယ္။
ဘုန္းဘုန္းဆီမွာ ပုိက္ဆံေတာင္းမယ္။ ၿပီးရင္ ေက်ာင္းဖြင့္ခ်ိန္ေလာက္ ကေလာကုိ ျပန္တက္မယ္။ မႏၱေလးက ျခင္ေတြ အရမ္းကုိက္တာပဲ။ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းက ညေနစာ ဟင္းေပါင္းဟင္းလ်ာ။ က်ဳံးပတ္ပတ္လည္ လမ္းေလွ်ာက္။ မႏၱေလးေတာင္။ ကမၻာ့အႀကီးဆံုး စာအုပ္ႀကီး ဘုရား။ ေရႊေက်ာင္း။ တ႐ုတ္တန္း ညေစ်း။ မႏၱေလး ဘူတာႀကီး။ ပန္းကမၻာ စက္ဘီးကေလးေပၚက မႏၱေလးသူ ညိဳျပာညက္။ ဘုရားႀကီး။ နန္းတြင္း။ ဘုတ္တလုပ္ကန္။ ပန္းပဲမင္းႀကီးရဲ႕ ေရေျမာင္းမ်ား။ သာစည္။ မိတၳီလာ။ ယင္းေထာ္ ေက်းလက္။
"ဘယ္လုိလဲကြ … မင္းတို႔ႏွစ္ေကာင္ … မႏၱေလး ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသား ရန႔ံေတြ သင္းလို႔ပါလား … ျခင္ကုိက္ရာေတြကလည္း အပ္ဖ်ားခ်စရာမရွိ"
"ဘဲႀကီး … အပုိေတြ ေစာေၾကာမေနနဲ႔။ ထမင္းေကၽြး။ ထမင္းဆာတယ္"
မေနာ္ဟရီဆန္၊ စိမ္းဖန္႔ဖန္႔ ထမင္းကေလး ႏုႏု၊ ၾကက္ဥေက်ာ္၊ ဝက္သားဟင္း၊ တမာဖူးသုတ္၊ ပုိးပေလာက္ေက်ာ္၊ ပဲႀကီးဟင္းခ်ဳိ၊ ရြာလည္က ႀကီးမလိမၼာ လူပ်ဳိႀကီး ေဂဟာ၊ ေက်ာင္းဖြင့္တဲ့အထိ ေနမယ္။ မနက္ကုိ လက္ဖက္ရည္ တိုက္ပါ။ တေန႔ကုိ မနက္၊ ည ထမင္း ႏွစ္နပ္ေကၽြးပါ။ ညကို ဗ်စ္ရည္တိုက္ပါ။ ၿပီးရင္ ခင္ဗ်ားရဲ႕အသံဝါဝါႀကီးနဲ႔ သီခ်င္းေတြ ဆိုျပပါ။ "ျပန္လာမယ္ ငယ္ခ်စ္ဦးေလး ရွိရာ … လြမ္းရတဲ့စိတ္ကုိ ေျဖမေျပဘူးေလ … အညာေျမမွာ တမာေတြ သင္းပ်ံ႕တဲ့အခါ … ကုိယ္ေလ အေျပးလွမ္းခဲ့မွာ … အခ်စ္ရာ … ကုိယ္လာရင္ တမာပင္တန္းကေလး ေရွ႕မွာ … တူယွဥ္ကာေလ လက္တြဲကာ … ဘယ္လုိပင္ ေနပူစမ္းပါေစ … တို႔အတြက္ေတာ့ ရင္ေအးစရာ …"
( ၂ )
ေမာ္စကုိမွာ ေႏြဦးရွိပါသလား။ က်ဴးဘားေႏြဦးကေရာ ဘယ္လုိမ်ဳိးပါလဲ။ ႐ုရွမွာ ဇာဘုရင္ ရွိခဲ့တယ္။ ရက္စ္ျပဴတင္ ရွိခဲ့တယ္။ လီနင္ ရွိခဲ့တယ္။ မကၠဇင္ ေဂၚကီး ရွိခဲ့တယ္။ မာယာေကာဗ္စကီး ရွိခဲ့တယ္။ မဟာ ေအာက္တိုဘာ ေတာ္လွန္ေရး ရွိခဲ့တယ္။ က်ဴးဘားမွာ အာဏာရွင္ ဘာတစၥတာ ရွိခဲ့တယ္။ ကက္စထ႐ို ရွိခဲ့တယ္။ အာဂ်င္တီးနားက ဆရာဝန္ ေတာ္လွန္ေရးသမားႀကီး ရွိခဲ့တယ္။ ယန္အန္မွာ ေမာ္ရွိခဲ့တယ္။ ကေနဒါႏုိင္ငံသား ေဒါက္တာ ေနာ္မန္ဗက္သြန္း ရွိခဲ့တယ္။
၁၉၃၉ - ခုႏွစ္၊ သီတင္းကၽြတ္ ေက်ာင္းပိတ္ရက္။ မင္းလတ္ အညာဆန္ သေဘၤာ။ ရန္ကုန္ မွသည္ မႏၱေလး။ မႏၱေလးမွသည္ ရွမ္းျပည္နယ္ လား႐ႈိးၿမိဳ႕။ ထိုမွသည္ တ႐ုတ္ျပည္ ေတာ္လွန္ေရး နယ္ေျမသို႔ … ။ အခက္အခဲမ်ား၊ အဟန္႔အတားမ်ား၊ အေႏွာက္အယွက္မ်ား၊ လမ္းခုလတ္ သိႏၵီ …၊ ရွမ္းျပည္ ပုဒ္မ - ၁၀။
"အဲဒီေတာ့ ဒီလို ေငြလေရာင္ ျမဴးခိုက္မွာ စိတ္ဟာ ၾကည္လင္ရႊင္လန္းၿပီး လီနင္ ေရးတဲ့ 'ႏိုင္ငံေတာ္၊ အစုိးရ ႏွင့္ ေတာ္လွန္ေရး' အေၾကာင္းကုိ ေဆြးေႏြးရေအာင္ …"
( ဒဂုန္တာရာ၏ ကုိဘဟိန္း သို႔မဟုတ္ ကဗ်ာ )
၁၉၃၉ ႏွင့္ ၁၉၈၀၊ ၈၁၊ ၈၂၊ ၈၃ တို႔သည္ ႏွစ္ကာလအားျဖင့္ အႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္ ကြာျခားခဲ့။ ၁၉၃၉ - ခုႏွစ္က ရွမ္းျပည္သို႔ အလည္သြားခဲ့ေသာ သူငယ္ခ်င္းႏွစ္ဦးႏွင့္ ၁၉၈၂၊ ၈၃ ခုႏွစ္မ်ားဆီက ရွမ္းျပည္နယ္ ကေလာမွ မႏၱေလးသို႔ သြားခဲ့ေသာ သူငယ္ခ်င္း ႏွစ္ေယာက္ …။
မ်ဳိးဆက္ခ်င္း မတူ။ ႏွစ္ကာလခ်င္း မတူ။ ရင္ခုန္သံခ်င္း မတူ။ သမိုင္းေခတ္ခ်င္း မတူ။ ေက်ာင္းသား ဟူသည့္ တန္ဖိုးအႏွစ္သာရ ျပဌာန္းခ်က္ခ်င္းလည္း မတူ။
၁၉၃၉ - ခုႏွစ္မ်ားဆီက သူငယ္ခ်င္းႏွစ္ဦး၏ ခရီးရည္ရြယ္ခ်က္ကား ရင့္က်က္တည္ၿငိမ္မႈ အျပည့္။ ဗဟုသုတ ဝမ္းစာ အျပည့္။ မ်ဳိးဆက္သစ္ သမိုင္း အေျမာ္အျမင္ အျပည့္။ ႏိုင္ငံေရး ရပ္တည္ခ်က္ အခိုင္အမာျဖင့္ …။ သူတို႔ ႏွစ္ဦး၏ ခရီးစဥ္ကား ေဆာင္းကာလဆိုေပသည့္ ေႏြဦး၏ နံနက္ခင္းတခုလို သာယာလွ်က္။ လွပတင့္တယ္လွ်က္။ လြမ္းေမာ ပီတိတို႔ျဖင့္ အတိၿပီးလွ်က္။ သူတို႔ ႏွစ္ဦး၏ ခရီးစဥ္ကား ေႏြအ႐ုဏ္ဦးႏွယ္ … ပတၱားျမည္တို႔ျဖင့္ လိမ္းက်ံလွ်က္ … ။ သမိုင္း ဝင္လွ်က္။ သမိုင္းကုိ အလွပဆံုး ေရးျခယ္ႏုိင္ဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ …။
သူတို႔ႏွစ္ဦး၏ ထုိခရီးစဥ္ကား ၁၉၈၈ ကာလေရာက္မွ ပိုၿပီး အသက္ဝင္ခဲ့။ ပိုလို႔ ႐ုပ္လံုးႂကြခဲ့။ ကေလာမွ မႏၱေလးသို႔ လူေပ လူလြင့္သဖြယ္ ခရီးသြား သူငယ္ခ်င္းႏွစ္ေယာက္သည္ သူတို႔ ၁၉၈၂၊ ၈၃ ကာလ သြားခဲ့ေသာ ခရီးစဥ္အတြက္ ခုမွ အရွက္ရေနခဲ့သည္။ သူတို႔ႏွစ္ဦး၏ ခရီးစဥ္ကား လက္ေတြ႔ဘဝမွ ထြက္ေျပးခ်င္၊ ထြက္ေျပးခဲ့ၾကေသာ ကေလကေခ် ေက်ာင္းသားလူငယ္ႏွစ္ဦး၏ ခရီးစဥ္။
ဥၾသငွက္၏ ေတးသီသံက ေတာင္နံရံေတြကုိ ပဲ့တင္ထပ္ကာ သူ႔ကုိ ေႏြဦး ေရာက္ၿပီဟု ေျပာလာေနသည္။ အေအးဓာတ္ကလည္း ႐ုတ္ခ်ည္းဆို ေလ်ာ့သြားသည္။ သူ႔အတြက္ေတာ့ သူ႔အရွက္ျဖင့္ ထိုစဥ္က မႏၱေလးခရီးစဥ္ကုိ ျပန္စဥ္းစားမိရင္း ရွက္ရြံ႕ခံစားမႈမ်ားျဖင့္ တဖန္ျပန္လည္ သတိရလွ်က္။ သူ႔ အဖို႔ေတာ့ ေႏြဦးသည္ ခပ္စိမ္းစိမ္းျဖစ္လွ်က္။ ဒါေပသည့္ ေႏြဦးကုိေတာ့ သူ မခ်စ္ဘဲ မေနႏိုင္ပါ။ လြမ္းပါတယ္ ... မႏၱေလးသားႀကီး ကုိဘဟိန္း ( ကုိဗဟိန္း ) သို႔ …။ ။
ကမာပုလဲ
၁၇၊ ၂၊ ၂၀၁၃။
http://oothandar.blogspot.com/2013/02/blog-post_2196.html ကေန ယူလိုုက္တယ္
Send email to - editors@moemaka.com to contact and contribute with MoEmAKa
MoeMaKa on Facebook Page from here (For Burma / Myanmar User)
MoeMaKa News & Media covering Burmese Community
PO Box 320-207, San Francisco, CA 94132-0207, USA.
http://MoeMaKa.Com - Burmese Language
http://MoeMaKa.Org - English Edition
http://MoeMaKa.Net - Audio & Video Archives
